Parę tygodni temu Patrycjusz w swoim poście „Polscy dostawcy Internetu” wspomniał o dostępności Internetu w Polsce. Dziś przeanalizujemy jak naprawdę wyglądamy na tle Europy i jaki jest podział rynku na dostawców uwzględniając technologię, w jakiej świadczony jest dostęp. Analizy rynku przeprowadzimy na podstawie formularzy informacyjnych od operatorów za 2008 rok.

RYNEK

W stosunku do 2007 w sieciach szerokopasmowych miał miejsce wzrost, o 6,7%, co daje liczbę 4,4 miliony nowych Polskich internatów. Natomiast w sieciach mobilnych ten wzrost wynosi aż 45% (1,06 miliona nowych użytkowników). Rynek dostępu do Internetu w Polsce na przestrzeni lat rozwijał się następująco:

Dostęp do Internetu w Polsce w dużej mierze jest uzależniony od województwa. W dużych województwach, są większe inwestycje, a co za tym idzie łatwiejszy dostęp do Internetu. Podział dostępu w województwach wygląda tak:

TECHNOLOGIA

Najbardziej popularną usługą dostępu do Internetu w 2008 roku była Neostrada TP, świadczona przez Telekomunikację Polską. Usługa jest świadczona w technologii ADSL (xDSL). Łącza xDSL są najbardziej rozwiniętą technologią świadczenia dostępu do Internetu w Polsce. Największą alternatywa dla tej technologii jest oferta mobilnego dostępu do Internetu oraz oferta operatorów telewizji kablowych (technologia wykorzystująca modem kablowy TVK).
Na rynku stałego dostępu do Internetu w 2008 roku nie istniał monopol. Usługę świadczyło wielu operatorów. Nie licząc lokalnych usługodawców, dużych firm świadczących dostęp do Internetu w 2008 jest aż 13. Z tego 3 operatorów telefonii stacjonarnej, 4 komórkowych, 6 telewizji kablowych. 14 % całego rynku mają pomniejsi usługodawcy internetowi. Podział rynku przestawia się następująco (w przypadku Telekomunikacji Polskiej należy zaznaczyć, że jest ona właścicielem Orange – jedna grupa kapitałowa, więc wyniki tych dwóch podmiotów należy zsumować, aby uzyskać wynik dla całej grupy TP):

Podział rynku na technologię w jakiej był świadczony dostęp do Internetu ze względu na technologię świadczenia usługi, był następujący:

Polska jest technologicznie do tyłu w kwestii dostępu NGA. W Polsce procent udziału tego łącza w technologiach wynosi 0,06 % i na wykresie powyżej jest opisany jako FTT. Łącza NGA to łącza światłowodowe, charakteryzujące się bardzo dużym przesyłem danych. Na chwilę obecną na polskim rynku jest ich niecałe 3 tysiące. To właśnie te łącza decydują o gorszej pozycji Polski na tle wspólnoty europejskiej, o ile w kwestii technologii xDSL, TVK i innych jesteśmy na podobnym poziomie, co unia to w kwestii łączy NGA, jesteśmy daleko w tyle. Nie da się ukryć, że sieci NGA to ogromne inwestycje, i stać na nie tylko dużych operatorów niestety polityka regulacyjna do tej pory skutecznie hamowała rozwój inwestycji, ale za to kosztem obniżenia cen dostępu do Internetu.

TRANSFER DANYCH

Opisana powyżej sytuacja doprowadziła do sytuacji, że na tle Unii Europejskiej, w Polsce ma miejsce jeden z najmniejszych możliwych transferów danych. Na rynkach Unii panuje następujący podział pod względem prędkości łącza:
- od 144 kbps do 2 mbps (poniżej 144 Kbps jest już łącze wąskopasmowe np. Dial up)
- od 2 mbps do 10 mbps
- powyżej 10 mbps.
Na wykresie poniżej przedstawiono, jaki był udział łączy o określonej prędkości na rynkach Unii Europejskiej (posortowano po dostępności najszybszych łączy):

Z wykresu powyżej jasno wynika, w czym leży problem w Polsce. Tylko Cypr jest od nas gorszy pod względem braku dostępności szybszych łączy. Warte zastanowienia jest również to, że na pierwszym miejscu jest Bułgaria, w której największy dział na rynku ma operator dominujący (pisaliśmy o tym w tej wiadomości), co za tym idzie w Bułgarii regulacja jest znikoma, co przedkłada się na większe inwestycje w tym kraju.

UDZIAŁ OPERATORÓW NA WŁASNYCH RYNKACH

Wracając do Polski na rynku dostępu do Internetu po liniach telefonicznych, 2 lata temu Urząd Komunikacji Elektronicznej wprowadził usługę BSA i LLU. Jest to możliwość świadczenia usług Internetu szerokopasmowego po liniach operatora dominującego. W takim przypadku w infrastrukturę inwestuje i utrzymuje ją operator wiodący a inni operatorzy po ustalonych stawkach hurtowych tylko świadczą usługi i zapewniają obsługę i fakturowanie klienta. W Polsce została ustalona jedna z najniższych stawek w Europie (cena detaliczna minus 51%), co za tym idzie TP otrzymuje mniej środków z udostępniania łączy, co przedkłada się na mniejsze inwestycje. Dzięki tym zabiegom konkurencja może zagwarantować zawsze mniejsze ceny. Ta sytuacja doprowadziła do tego, że w 2008 roku Telekomunikacja Polska miała spadek o 8 % udziału w łączach szerokopasmowych w stosunku do 2007 roku i wynosił on 78%, natomiast operator Netia zanotował dzięki temu wzrost do 10% udostępnianych łączy (nie inwestując w infrastrukturę i nie rozwijając w Polsce dostępu do szybkiego Internetu). 10% w skali rynku oznacza wzrost o 56 % nowych łączy tego operatora w stosunku do roku 2007.

W 2008 roku udział operatorów świadczących usługi tylko po liniach telefonicznych przedstawiał się w 2008 roku następująco:

Udział operatorów sieci telewizji kablowych w 2008 roku świadczących usługę stałego dostępu do Internetu wygląda tak:

Większość operatorów TVK świadczy usługi lokalnie w przeciwieństwie do na przykład TP, która świadczy usługę w całym kraju. Ponadto operator UPC, i Multimedia mogą świadczyć i świadczą usługę po liniach Telekomunikacji Polskiej (BSA), natomiast na odwrót już takiej możliwości nie ma (rynek TVK nie jest regulowany).

Udziały na samym rynku bezprzewodowego dostępu (bez CDMA, BSA, WiMAX i innych) do Internetu przedstawiają się na następująco:

Na wykresie powyżej przedstawiono sytuacje na styczeń 2009.

Na rynku stałego dostępu do Internetu panuje duża konkurencja, nie ma sensu blokować operatorów regulacjami, a przez to zmniejszać inwestycje. Na przykładzie telefonii komórkowej i sieci TVK można zauważyć, brak regulacji może zaowocować większymi inwestycjami, a konkurencja i tak będzie istnieć, tam gdzie są pieniądze. Na tym układzie może zyskać Polskie społeczeństwo, mając dostęp do szybszego i taniego Internetu.